Áilo-Máhtte-Hánsa - Sámis Máilbmái
Riddu Riđu 35-jagi ávvudeami olis háliidit festiválavuosehusas čalmmustahttit ovtta min deháleamos dáiddáriin, Áilo-Máhtte-Hánssa (dovdat su maiddái Hans Ragnar Mathisenin ja Keviselien). 1960-logu loahpageaži rájes lea son hábmen beaktilis ja áidnalunddot dáiddárdoaimma, man vuođusin lea sámi historjá ja eallin.
Dán vuosehusas rahpat uvssaid oahpes áššiide ja dasa mii lea čihkosis. Unna, muhto dehálaš dáidda – Bjørnefesten (1969) nammasaš teáhterbihttá – vižžojuvvo viimmat fas oidnosii. Seammás beassat oaidnit veaháš das mii ain lea jođus, dálá prošeavttaid nugo Kalaallit Nunaata kártta ja vel Gáivuona kártta.
Oallugat dáidet maiddái dovdát garra visuála hámiid mat leat cieggan symbolan: ČSV-logo (1974) ja Sábmi-kárta (1975). Dáidagat mat eai dušše muital muitalusaid, muhto mat maiddái leat leamaš fárus hábmeme daid.
Namma čujuha Sámis ain dobbelii, máilbmái. 1970-logu rájes lea oainnat Áilo-Máhtte-Hánsii leamaš dehálaš gulahallat eamiálbmogiiguin riikarájiid, gielaid ja máilmmiosiid rastá.
Bures boahtin vuosehussii mas ávvudit ovtta min iežamet olbmuin.
Vuosehusa kuráhtorat leaba Siri Mari Vitalis Larsen ja Leif Magne Tangen.
KORO, Bergesenstiftelsen, Davvi Álbmogiid guovddáš ja Kulturráđđi leat dorjon dán vuosehusa.
Áilo-Máhtte-Hánssa birra:
Áilo-Máhtte-Hánsa (Keviselie, Hans Ragnar Mathisen) lea sámi multidáiddár guhte badjel 50 jagi lea ovddidan mihtilmas dáiddašlája mii lea vuođđuduvvon sámi duohtavuhtii. Son lea erenomáš beakkán iežas dáiddalaš kárttaiguin Sámis, main sámi báikenamat ja perspektiivvat loktejuvvojit ovdan sihke estehtalaš ja politihkalaš albmanahttimin.
Mathisen bargá máŋgga láhkai mediaiguin, málemis ja grafihkas gitta fotografiijii ja girječatnamii, ja lea maiddái áŋgirit bargan sámi meavrresgári symbolihka suodjaleamis ja viidáset ovddideamis. 1970-logus lei son okta Máze-joavkku álggaheddjiin, mii vuolggahii sámi dálááiggedáidaga ođđa guvlui.
Áilo-Máhtte-Hánsa lea oahpu váldán Statens håndverks- og kunstindustriskole ja Statens kunstakademi Oslos. Son lea ožžon máŋga bálkkašumi. Maŋimus lei 2024:s, dalle oaččui Norgga kulturráđi gudnebálkkašumi.